Technologia produkcji
szkło dmuchane
Proces technologiczny wykonania wyrobu:
Proces technologiczny wytwarzania wyrobów ze szkła kryształowego jest wieloetapowy i wymaga zachowania wielu parametrów tak, aby wyrób końcowy spełniał oczekiwania wizualne oraz techniczne. Do najważniejszych parametrów produkcji, od których zależy jakość kryształów zaliczają się:
- temperatura topienia surowców,
- atmosfera pieca szklarskiego,
- jakość surowców zużywanych do produkcji i
- inne parametry, które pozwalają otrzymać masę szklaną odpowiedniej jakości i
jednorodności.
Pierwszym etapem produkcji jest odpowiednie przygotowanie surowców, które stopione stworzą plastyczną masę, z której w późniejszych etapach formowane będą odpowiednie kształty produktów szklanych. Tzw. zestaw szklarski, czyli mieszanka komponentów jest ujednorodniana i trafia do pieca szklarskiego (wanny szklarskiej), gdzie w wysokiej temperaturze następuje proces fizyczno-chemiczny pozwalający uzyskać odpowiedniej jakości masę. Poszczególne surowce wchodzące w skład mieszanki są pilnie strzeżona tajemnicą każdego producenta.
Ważnym elementem pieca szklarskiego jest część wyborowa, z której czerpie się masę szklaną doprowadzoną do odpowiedniej lepkości pozwalającej kształtować wyroby.
Na tym etapie produkcji niezmiernie ważne jest osiągnięcie odpowiedniej temperatury topienia, usunięcie wszelkich zanieczyszczeń mogących wpłynąć na czystość szkła oraz wyeliminowanie powstałych w wyniku procesów chemicznych pęcherzyków gazów.
Nasze wyroby nadal w przeważającej części są wydmuchiwane ręcznie. Jest to najciekawszy i najtrudniejszy etap produkcji. Polega on na wykonywaniu następujących czynności:
- nabieranie porcji masy szklanej – najpierw hutnik formuje bańkę (na ogrzany nabel nabiera niewielką ilość masy szklanej i wydmuchuje z niej bańkę), następnie na nią nabiera właściwą porcję masy.
- wstępne kształtowanie porcji
- rozdmuchiwanie porcji szkła przez wtłaczanie ustnie powietrza z płuc przez ustnik piszczeli, hutnik żongluje odpowiednio piszczelą dla nadania porcji pożądanego kształtu
- kształtowanie odręczne lub z użyciem formy – w czasie kształtowania odręcznego (wolnoformowania) hutnik masę kształtuje ręcznie i od jego umiejętności i zmysłu artystycznego zależy efekt końcowy. Kształtowanie przy użyciu formy polega na włożeniu do formy porcji masy i wdmuchiwaniu powietrza przez piszczel do jej wnętrza aby masa przybrała kształt wnętrza formy. Pozwala to na tworzenie kształtów o licznych krzywiznach niemożliwych do wyprodukowania mechanicznie.
Do uformowanych ale gorących jeszcze wyrobów szklanych przypaja się (dokleja) elementy funkcjonalne np. uchwyty albo ozdobne elementy.
Uformowane wyroby są odprężane w specjalnych piecach zwanych odprężarkami. Proces ten ma na celu usuniecie naprężeń powstających w wyrobie w procesie formowania. Poprawne przeprowadzenie tego etapu decyduje o trwałości i odporności szkła. Wyroby umieszcza w odprężarce, stygną w sposób kontrolowany. Odprężarka to rodzaj pieca. Ma długość kilkunastu metrów i przez jej środek biegnie taśmociąg, na którym umieszcza się wyroby. Taśmociąg przemieszcza wyroby z bardzo małą prędkością przez całe wnętrze odprężarki, w której w różnych miejscach panuje różna temperatura.
Po odprężeniu wyroby przekazywane są do działu zdobienia Wzory wycinane w szkle przez zdobników są znakiem rozpoznawalnym naszych wyrobów. Tradycyjne bogate i gęste szlify z Zawiercia wymagają ogromnego kunsztu, dużej dozy cierpliwości oraz precyzji szlifierzy. To dzięki ich pracy nasze wyroby są wysoko cenione i poszukiwane na wielu rynkach zagranicznych.
Końcową fazą zdobienia jest polerowanie chemiczne. Wyroby poleruje się w celu nadania im połysku w mieszaninie kwasu siarkowego i fluorowodorowego. Proces polerowania jest przeprowadzany automatycznie w wannach przeznaczonych do tego celu.
Po tym procesie wyroby w przeważającej ilości są dozdabiane poprzez cieniowanie (kalerka), matowanie lub grawerowanie. Grawerowanie jest najwyższym stopniem sztuki zdobienia szkła i opanowują ją bardzo nieliczni, uzdolnieni plastycznie zdobnicy.
Gotowe wyroby poddawane są szczegółowej, ostatecznej kontroli jakości w celu wyeliminowania wadliwych wyrobów. Gotowe, ozdobione wyroby poddawane są ręcznej kontroli jakości a potem sortowane oraz pakowane ręcznie. Pozwala to na wyeliminowanie wadliwych lub uszkodzonych egzemplarzy i osiągnięcie znacznie wyższej jakości produkcji. Zapakowane w ozdobne pudełka kryształy przewozi się do magazynu, gdzie czekają one na wysyłkę do klientów w kraju i za granicą.